از سالمندی تا سلامت | سالمندان

از سالمندی تا سلامت

شاید خیلی از مردم و حتی پزشکان تصور کنن که طب سالمندی مانند جنبه های دیگه پزشکیه و سلا مت اندامای جور واجور افراد سن و سال دار با آگاهی عمومی از پزشکی یا تخصصای اون شدنیه. در حالی که واسه پرداختن به مشکلات جسمی و روحی سالمندان باید نگاه دیگه ای داشت.
تو یه آزمایش کامل از سن و سال دار مریض، باید همه جنبه های جسمی، عاطفی، توانبخشی، هوشی، حافظه ای و شناختی ایشون مورد آزمایش قرار بگیره.

● آزمایش جسمی
بررسی جسمی یعنی مشکلات و مریضیای قابل درمان جستجو شن، علایم و نشونه های مریضیا در سالمندان، مخصوص خود اوناس و بعضی وقتا مبهم و غیر روشن ان و در صورت ناآگاهی از اون علایم، ممکنه تشخیص مریضی به تعویق بیفته. به طور مثال تشخیص مریضیای خطرناکی مثل پنومونی و شکم زیاد در سالمندان به دلیل نبودن علایم سنتی و تب، به سختی و با تاخیر انجام می شه. داروهای مصرفی هم بیشتر باعث اشکال در تشخیص مریضیا می شن. مشکلات خیلی از داروها، این جوره که بعضی از علایم مریضیای زیاد رو تقلید می کنن یا اینکه برعکس، علایم مریضی زیاد رو مخفی می کنن.
● آزمایش عاطفی
در آزمایش عاطفی، فرد سن و سال دار مخصوصا از نظر افسردگی بررسی می شه. یه آزمون اختصاصی شامل ۱۵ سوال از فرد سن و سال دار پرسیده می شه که سطح افسردگی اونو نمره می دیم. این آزمون در اندازه طب سالمندی معروف به هر کدوم از این سوالات که با بله یا خیر جواب میدن، نمره صفر یا یه تعلق میگیره. واسه مطالعه بیشتر به کادر آزمون افسردگی مراجعه شه.
● آزمایش توانبخشی
از اونجایی که مشکلات مریضیا در افراد سن بالا، بیشتر ویرون کننده س، حتی یه مریضی کوچیک هم می تونه کارکرد جسمی و روانی فرد رو شدیدا به خطر بندازه. دوره نقاهت و بهبودی هم در سالخوردگان طولانی تر از جوانانه و نیازمند برنامه های توانبخشی بیشتر و طولانی تر هستن. از دست رفتن استقلال جسمی و روانی شناختی فرد سن و سال دار، اونو در خطر سپرده شدن به آسایشگاها قرار میده. پس باید تلاش کرد سریع تر استقلال مریض به اون برگردونده شه. علاوه بر اینا، وضعیت مالی و اقتصادی و محیط زندگی سن و سال دار خیلی با اهمیته. در اجرای یه طرح درمانی خوب واسه بیماران سن و سال دار بیشتر از همکاری گروهی بهره می گیریم و پزشکان، پرستاران، فیزیوتراپیستا، مددکاران و پرسنل تخصصی بهداشتی دیگه فعالیت هاشون با هم تنظیم می کنن تا به اهداف مشترکی برسن. این اهداف شامل:
ـ درمان طبی مناسب
ـ به کمترین حد ممکن رسوندن داروهای مصرفی و مدت زمان توانبخشی
ـ تنظیم برنامه جسمی، شناختی و تغذیه ای مناسب باشه.
در این مورد یه برنامه مقرون به صرفه داریم که باعث بهبودی کارکرد سن و سال دار و در نتیجه جلوگیری از زمین گیرشدن و اقامت در آسایشگاه می شه. در این برنامه آزمایش، حتی وضعیت عملکردی سن و سال دار، به طور مثال فعالیتای روزمره زندگی مثل حموم کردن، غذاخوردن و چیزای دیگه ای به جز اینا و یا فعالیتایی که با کاربرد وسایل همراه س مثل حمل و نقل تلفن و امور بانکی، بررسی می شه.
●تعیین اهداف توانبخشی
با در نظر گرفتن دلیل و مدت ناتوانی، پیش آگهی طبی و هم اینکه انتظارات خونواده و مریض از برنامه های توانبخشی، برنامه ریزی صورت میگیره. برنامه های راهبردی، آزمایش توانایی مریض واسه برگشت به کار یا منزل و وضعیت ایشون از نظر نیاز به نگهداری کوتاه مدت یا دراز مدت در آسایشگاها بررسی می شه. در این بررسیا نکاتی مثل وضعیت بستگان مریض و شرایط اقتصادی اونا، امکان به کار گیری خدمات خصوصی و پشتیبانی اجتماعی غیررسمی و یا نیاز به پشتیبانی و خدمات دولتی گذاشته می شه.
● آزمایش وضعیت شناختی وعملکردی در مبتلایان به ضعف حافظه
کلا روش برخورد با بیماران گرفتار به ضعف حافظه، به این سادگی که تصور می شه، نیس. آزمونای زیادی در مراکز طب سالمندی انجام می شه که یافته های اونا مهمه. علاوه بر این آزمونا، گزارشای خود مریض و خونواده اش، فهرست همه داروهای مصرفی مریض، مریضیای جورواجور و گذشته اونا و مصرف سیگار و الکل، در تشخیص مشکل به دکتر کمک می کنه. هم اینکه معاینات بالینی، آزمایشای خون و تصویربرداریا هم لازم ان. همه مشکلات ضعف حافظه رو نباید به پای زوال عقل و مشکلات غیرقابل برگشت گذاشت. بعضی وقتا افسردگی و یا فقر ویتامین B و مواد مغذی لازم دیگه ممکنه به ضعف حافظه منجر شه. گفتگو با مریض، سوالاتی درباره گذشته ایشون و هم اینکه گفتگو با همراه مریض که از وضع زندگی و آداب و رفتار اون آگاهی داره، لازمه.
● آزمونای امتحان شناخت و حافظه
شاید براتون باحال باشه که با آزمونای امتحان شناخت و حافظه آشنا شید.
ـ واسه آگاهی شما عزیزان ذکر می شه که حساس ترین عملکردی که در شروع فراموشی و مشکل حافظه دچار مشکل می شه، کاربرد وسایل در زندگی روزمره س. ملاک کاربرد وسایل و اینکه از اونا جداگونه یا با کمک بقیه استفاده می کنین، امتیازهای متفاوتی داره. پخت و پز غذا، خرید روزانه، به کار گیری داروها، مدیریت امور مالی و بانکی و به کار گیری وسایل حمل و نقل جزو این سوالات ان.
ـ ملاک فعالیتای زندگی روزمره مثل لباس پوشیدن، غذاخوردن، دست شویی و حموم رفتن هم واسه انجام جداگونه و یا با کمک بقیه امتیازهای جداگونه داره. کنترل ادرار و مدفوع هم از شما پرسیده می شه.
ـ آزمون بعدی، فهرستیه از کلماته که از سن و سال دار می خوایم اونا رو با صدای بلند بخونه و یادش باشه. این کلمه ها پنج تا هستن و بسیار متفاوت ان و شامل اسامی حیوان، گل، میوه و چیزای دیگه ای به جز اینا ان. حالا در چند مرحله سوالاتی می پرسیم. به طور مثال نام حیوونی رو که در فهرست بود بگید؟ بعضی وقتا فورا از اون می خوایم پنج کلمه رو بگه (یادآوری فوری) و بعضی وقتا پس از یه مدت به صورت تاخیری سوالایی می پرسیم. تواناییای دیگری مثل هجی کردن کلمه <لیوان> به صورت برعکس هم سنجیده می شه.
ـ آزمون ساعت هم از عزیزانی که به دلیل مشکل حافظه مراجعه می کنن، گرفته می شه. به این صورت که ساعت سنتی بزرگ ترسیم می شه که از اون می خوایم اعداد ۱ تا ۱۲ رو در محل مناسب داخل ساعت بنویسه و بعد ساعتی رو که اعلام می شه، با عقربهای درست رسم کنه.
کل امتیازات این تستا نشون دهنده وجود مریضی فراموشی و یا تعیین شدت اون هستش. البته امتیاز شما به اندازه تحصیلات، سن شما و سطح فرهنگی تون وابسته. به طور مثال هرچه سطح تحصیلات فرد بالاتر باشه، نمره آزمون ایشون بالاتر و هرچه سن فرد بیشتر باشه، نمره اون پایین تر هستش و این طبیعیه. میان جنسیت و نژاد و نمرات این آزمونا هیچ رابطه ای دیده نشده.

روزنامه سلامت
ویرایش و خلاصه کردن:

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *